Du Xuân, đón Tết cùng người đồng bào dân tộc thiểu số

Du Xuân, đón Tết cùng người đồng bào dân tộc thiểu số

(DTTG) Du Xuân, đón Tết cùng đồng bào dân tộc thiểu số, chúng ta sẽ được thưởng thức, chiêm ngưỡng những phong tục, nét đẹp văn hóa đa dạng, nhiều màu sắc, được lưu truyền qua nhiều thế hệ nhưng vẫn giữ nguyên bản sắc.

Đăng bởi Vĩnh Phúc  Thứ ba, 01/02/2022 07:00

Vĩnh Phúc là tỉnh có nhiều dân tộc anh em như: Kinh, Dao, Tày, Nùng, Sán Dìu, Cao Lan... cùng chung sống. Không chỉ đặc sắc về ngôn ngữ, trang phục, ẩm thực, lối sống, sinh hoạt mà ngay cả những phong tục độc đáo để vui Xuân, đón Tết, mỗi dân tộc cũng có những nét rất riêng…

Cùng với người Kinh, Sán Dìu, Dao, Tày, Nùng…, người Cao Lan ở huyện Sông Lô cũng ăn Tết Nguyên đán theo phong tục của người Việt. Tuy nhiên, thời gian chuẩn bị và ăn Tết Nguyên đán của người Cao Lan thường được bắt đầu từ 20 tháng Chạp đến hết Rằm tháng Giêng.

Người  Cao Lan xã Quang Yên chuẩn bị đón xuân
Người Cao Lan xã Quang Yên chuẩn bị đón xuân

Ông Hoàng Giang Lâm, một trong những cao niên ở thôn Xóm Mới, xã Quang Yên (Sông Lô) chia sẻ: Chuẩn bị đón Tết, người Cao Lan tập trung dọn dẹp, vệ sinh, trang trí nhà cửa, sân vườn. Từ cổng cho đến cửa chính vào nhà, bếp, các vật dụng sản xuất như cày, bừa, cuốc, cối xay, giếng nước, cây cối, chuồng trại chăn nuôi... đều được dán giấy đỏ. Bởi theo quan niệm của người Cao Lan, giấy đỏ biểu trưng cho niềm vui, sự tốt lành, sung túc, mùa màng bội thu… và ước muốn một năm mới ấm no, hạnh phúc, an khang thịnh vượng.

Chiều 30 Tết, người Cao Lan dựng cây nêu trước cổng và chuẩn mâm cơm cúng Tổ tiên (bữa cơm Tất niên). Một trong những món ăn không thể thiếu trong mâm cỗ của người Cao Lan đó là bánh chưng gù và tùy theo từng gia đình, dòng họ sẽ có thêm cá rán hoặc bánh bố mẹ để cúng Tết.

Qua Giao thừa, người Cao Lan thường xuất hành đi lấy nước về cúng gia tiên (thường gọi là tục lệ cúng nước mới).

Ngày mùng Một Tết, người Cao Lan thường kiêng kỵ, nên tránh việc đi chúc tụng, sang nhà người khác. Sang ngày mùng 2 mới bắt đầu đi lễ, chơi Tết nhà bố mẹ, anh em, bạn bè, người thân. Ngày mùng 3 trở ra, khi các thôn, bản mở cửa đình, người Cao Lan bắt đầu tổ chức, tham gia lễ hội, du Xuân. Tất cả thanh niên nam, nữ, các bà, các cô, các ông đều diện trên mình những bộ trang phục truyền thống đẹp nhất, mới nhất, cùng nét mặt rạng rỡ tươi vui và trao nhau những câu hát, điệu múa; tham gia những trò chơi dân gian.

Rời Quang Yên, chúng tôi xuôi xuống thôn Thành Công, xã Lãng Công để đón Tết sớm cùng đồng bào dân tộc Dao. Ông Phùng Thế Vỵ, nghệ nhân văn hóa, đồng thời cũng là thầy mo của dân tộc Dao cho biết: Tết của người Dao không khác mấy so với tết của người Kinh, có điều người Dao ăn Tết ngay sau khi Chạp làng (Chạp làng được tổ chức từ ngày 15 - 20/12 âm lịch). Nhưng theo nghi lễ cúng vào Tết của đồng bào dân tộc Dao là phải có thầy mo chủ trì buổi lễ nên gia đình nhà nào sắp xếp được thời gian, có điều kiện thì làm trước. Mâm cỗ cúng Tết của người Dao nhất thiết phải có đủ thủ lợn và gan lợn, bánh giầy và xôi bảy màu. Việc cúng vào Tết của các gia đình trong thôn, bản là bắt buộc và phải hoàn tất trước ngày 30 Tết. Cúng vào Tết là để báo cáo, cảm ơn, trả nợ Tổ tiên trong năm qua gia đình đã hứa, đã xin và làm được những gì.

Người dân tộc Dao chuẩn bị thực phẩm cho những ngày tết
Người dân tộc Dao chuẩn bị thực phẩm cho những ngày tết

Ông Vỵ cho biết thêm: Cũng như các dân tộc khác, trong những ngày Tết người Dao thường tổ chức đi thăm hỏi gia đình anh em, bạn bè và dành cho nhau những lời chúc tụng tốt đẹp nhất. Đồng thời, tham gia các hoạt động vui chơi giải trí như: Ném còn, đánh khăng, chọi gà, chọi dê… và cùng nhau thưởng thức hoạt động VHVN như: Hát đối, hát giao duyên.

Ngược lên xã Đạo Trù (Tam Đảo), chúng tôi cảm nhận được không khí rộn ràng, ấm áp của mùa Xuân đang về. Tại các bản, làng bà con đồng bào dân tộc Sán Dìu đang khẩn trương hoàn thiện những công việc đồng áng, SXKD để dọn dẹp, trang hoàng nhà cửa, treo cờ Tổ quốc đón chào năm mới.

Dẫn chúng tôi thăm thôn Phân Lân Hạ, ông Trần Thái Bình, người có uy tín trong thôn, bản cho biết: Đồng bào Sán Dìu thôn Phân Lân Hạ có được cuộc sống như hôm nay đó là nhờ chính sách ưu đãi cho đồng bào dân tộc thiểu số của Đảng, Nhà nước và của tỉnh về hỗ trợ phát triển SXKD, chuyển dịch cơ cấu cây trồng… Đặc biệt, chương trình xây dựng NTM, nhiều tuyến đường, công trình phúc lợi được đầu tư đã làm cho bộ mặt làng, bản được khởi sắc, đổi thay rõ rệt.

Để tạo không khí rộn ràng, ấm áp đón Tết, người Sán Dìu thường cắt hoa văn giấy đỏ dán trong nhà, ngoài cửa, vật dụng, cây cối xung quanh... Đồng thời còn mang ý nghĩa tâm linh nhằm xua đuổi tà ma, quỷ dữ, những điều xui xẻo, không may mắn đến với người dân, gia đình, làng, bản.

Chuẩn bị cho Tết Nguyên đán, những người đàn ông dân tộc Sán Dìu thường làm công việc vệ sinh, trang trí nhà cửa, còn các bà, các cô thì tập trung gói bánh chưng gù và bánh gio để củng Tổ tiên.

Người Sán Dìu quây quần làm bánh
Người Sán Dìu quây quần làm bánh

Với người Sán Dìu, Tết Nguyên đán không chỉ là dịp ăn ngon, mặc đẹp mà ngày Tết còn để gắn kết các thành viên trong mỗi gia đình, dòng tộc và cả cộng đồng làng xã, mọi người sẽ gần nhau hơn qua mâm cơm ngày Tết, qua lời chúc tụng vui vẻ và lời ca, tiếng hát Soọng Cô.

Mỗi dân tộc đều có một phong tục, nghi lễ đón Tết cổ truyền khác nhau, nhưng tựu trung đều hướng đến một ý nghĩa tốt đẹp đó là cầu mong cho một năm mưa thuận gió hòa, cây cối tốt tươi, mùa màng bội thu, mọi gia đình đều ấm no, hạnh phúc. Đây chính là nét đẹp văn hóa mà bao đời nay 54 dân tộc anh em trên cả nước luôn gìn giữ bảo tồn và phát huy.

Vĩnh Phúc

  • ma code

CƠ QUAN CỦA TÒA ÁN NHÂN DÂN TỐI CAO
Giấy phép số: 36/GP-CBC do Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 20/5/2021
Tổng Biên tập: NGUYỄN MẠNH HỒNG
Trụ sở 48 Lý Thường Kiệt, Hoàn Kiếm, Hà Nội ĐT:024.3824.7204 - 0243.7379.192
Bản quyền thuộc về Báo Công lý. Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản.


Liên hệ Tòa soạn:
ĐT: 0243.9360.062 - 0243.7379.192
Email: phapluatdttg@gmail.com
Hotline: 0912.985.100